Dünya Bankası küresel büyümenin koronavirüs seviyelerine düşmesinden endişeli
Dünya Bankası, Orta Doğu’daki çatışmanın küresel büyümeyi 2026’da koronavirüs sonrası en düşük seviye olan yüzde 2,5’e düşüreceğini ve enflasyonun yüzde 4’e yükseleceğini öngörüyor.
Bankanın son Küresel Ekonomik Beklentiler raporunda, yüksek enerji fiyatları, artan enflasyon ve yükselen borçlanma maliyetleri nedeniyle küresel büyümenin 2025’teki yüzde 2,9’luk orandan 2026’da yüzde 2,5’e düşeceği tahmin ediliyor.
DESTEK ARTIRILACAK
Dünya Bankası, krizin devam etmesi halinde etkilenen ülkelere yönelik desteğini 15 ay içinde 80 milyar ila 100 milyar dolara çıkarabileceğini söylüyor.
Dünya Bankası Grubu Perşembe günü yaptığı açıklamada, Orta Doğu’daki çatışmanın küresel büyümeyi koronavirüs salgınının başlangıcından bu yana en düşük seviyesine indireceğinin beklendiğini belirtti.
Bankanın açıklamasına göre, ekonomilerin üçte ikisine ilişkin tahminler Ocak ayına kıyasla aşağı yönlü revize edildi. Küresel büyümenin 2027’de yüzde 2,8’e yükselmesi bekleniyor, ancak 2010’lu yıllarda kaydedilen ortalamanın 0,4 puan altında kalacak.
HÜRMÜZ BOĞAZI’NIN KAPANMASI
Rapora göre, Hürmüz Boğazı’nın kapanması enerji piyasalarını ciddi şekilde sekteye uğrattı ve Temmuz ayında en kötü aksaklıkların hafiflemesi varsayımıyla, Brent ham petrol fiyatlarının 2026’da varil başına ortalama 94 dolar olması, 2025 seviyelerinin yüzde 36 üzerinde olması bekleniyor.
GÜBRE FİYATLARININ ARTMASI
Gübre fiyatlarının da bu yıl önemli ölçüde artması ve bunun gıda fiyatlarına da yansıması bekleniyor. Bu baskıların, küresel enflasyonu 2025’teki yüzde 3,3’ten 2026’da yüzde 4’e çıkaracağı tahmin ediliyor.
Dünya Bankası, aşağı yönlü risklerin önemli ölçüde devam ettiği konusunda uyardı. Enerji arzındaki aksamalar daha da şiddetlenir ve önemli finansal baskılarla birlikte görülürse, küresel büyüme 2026’da yüzde 1,3’e düşebilirken, enflasyon yüzde 4,4’e yükselebilir.
GELİŞMEKTE OLAN EKONOMİLERDEKİ BÜYÜME
Gelişmekte olan ekonomilerdeki büyümenin, 2025’teki yüzde 4,4’lük seviyeden 2026’da salgın sonrası en düşük seviye olan yüzde 3,6’ya düşmesi, ardından 2027’de yüzde 4,2’ye yükselmesi bekleniyor.
KÖRFEZ ÜLKELERİNDEKİ EKONOMİLER
Çatışmadan doğrudan etkilenen Körfez ülkelerindeki ekonomilerin en keskin yavaşlamayı yaşayacağı ve büyümenin 2025’teki yüzde 3,9’dan 2026’da sıfıra yakın bir seviyeye düşeceği tahmin ediliyor. Ticaretin toparlanması ve yeniden yapılanma harcamalarının başlamasıyla birlikte bu ekonomilerdeki büyümenin 2027-2028’de yaklaşık yüzde 5’e yükseleceği öngörülüyor.
DÜNYA BANKASI DESTEĞİNİ ARTIRMAYA HAZIR
Dünya Bankası Grubu, çatışmaya yanıt olarak mevcut araçlar aracılığıyla derhal 50 ila 60 milyar dolara kadar kaynak sağlayacağını, bunun 25 milyar dolarının önceden ayarlanmış finansman olduğunu belirtti.
Bankanın açıklamasına göre, bu destek sosyal güvenlik ağları, mali kapasite, işletmeler ve çiftlikler için işletme sermayesi ve likidite desteği amacıyla kullanılabilir.
Açıklamada, 30’dan fazla ülkenin krizle başa çıkma hazırlıklarını artırmak ve hızlı bir şekilde müdahale edebilmek için Dünya Bankası Grubu ile aktif olarak çalıştığı belirtildi. Banka, çatışma ve ekonomik sonuçlarının devam etmesi halinde, desteğini 15 ay içinde 80 milyar ila 100 milyar dolara çıkarabileceğini söyledi.
GÜNEY ASYA
Bölge bazında bakıldığında, Güney Asya’nın 2026’da en güçlü büyümeyi kaydedeceği tahmin ediliyor, ancak büyüme oranının 2025’teki yüzde 7’den yüzde 6,3’e yavaşlayacağı öngörülüyor.
SAHRA ALTI AFRİKA
Sahra Altı Afrika’nın büyümesinin 2026’da yüzde 4’ten gerilemesi, ardından 2027’de yüzde 4,4’e yükselmesi bekleniyor; bu yükselişin başlıca nedenleri enflasyon ve gübre kıtlığına bağlı yüksek gıda fiyatları.
DOĞU ASYA VE PASİFİK
Doğu Asya ve Pasifik’teki büyümenin 2026’da yüzde 4,2’ye düşmesi, ardından 2027’de yüzde 4,4’e yükselmesi bekleniyor. Avrupa ve Orta Asya’da ise büyümenin 2026’da yüzde 2,1’e yavaşlaması ve 2027’de yüzde 2,3’e hafifçe yükselmesi öngörülüyor.
Latin Amerika ve Karayipler’in 2026’da yüzde 2,2 ve 2027’de yüzde 2,5 oranında büyümesi beklenirken, Orta Doğu, Kuzey Afrika, Afganistan ve Pakistan bölgesinin 2026’da yüzde 1,6’ya gerileyip 2027’de yüzde 5’e yükselmesi öngörülüyor.
Rapor ayrıca, artan borç seviyelerinin gelişmekte olan ekonomilerin krizlere yanıt vermesini ve uzun vadeli kalkınma önceliklerine yatırım yapmasını zorlaştırdığı konusunda da uyarıda bulundu.
Bankanın açıklamasına göre, 2010 yılından bu yana gelişmekte olan ekonomilerde toplam devlet borcu, gayri safi yurtiçi hasılanın (GSYİH) yüzde 40’ının altından yüzde 70’in üzerine çıktı.
